Bảo tàng

Bảo tàng được thành lập từ năm 1989. Vào hồi đó, bảo tàng Đà Nẵng nằm ở địa chỉ 78 Lê Duẩn, nhưng khi đến tháng 4/2005, Bảo tàng được khởi công xây dựng lại ở địa chỉ mới như ngày nay và chính thức mở cửa đón khách tham quan từ ngày 26 tháng 4 năm 2011.

Bảo tàng Đà Nẵng hiện nay có một diện tích lớn, khoảng chừng 6000m2, nằm trong khuôn viên thành Điện Hải, nơi mà Nguyễn Tri Phương đã từng chặn đứng bước chân xâm lược đầu tiên của thực dân Pháp vào Việt Nam năm 1858. Trong tổng 6000m2 diện tích đó thì hơn 3000m2 là không gian trưng bày gồm 3 tầng giới thiệu. Bảo tàng có tới 2.500 hiện vật, tư liệu, hình ảnh, có giá trị về lịch sử, văn hóa của thành phố Đà Nẵng và vùng lân cận. Đặc biệt nhật trong số đó là hơn 1.900 hiện vật gốc được thu thập từ sau ngày giải phóng cho đến nay, có nhiều tư liệu hiện vật quý, lần đầu tiên ra mắt công chúng.

Khi bước vào trong bảo tàng, bạn sẽ bắt gặp gian đầu tiên là gian trưng bày tổng quan về Đà Nẵng. Gian được bày biện rất trang trọng, thiết kế gian được lấy ý tưởng từ thế đất Đà Nẵng như một vòng tay lớn ôm lấy biển khơi nên có hình vòng cung. Ở trung tâm của không gian là hình ảnh 5 cánh buồm, đây như tượng trưng cho thành phố Đà Nẵng đang vươn ra biển lớn, trên đó khắc họa các bức phù điêu với dòng chữ: “Đà Nẵng trong tiến trình lịch sử của đất nước”. Ở gian này trưng bày hiện vật theo các chủ đề như: Địa lý tự nhiên; Đà Nẵng thời tiền sơ sử; Bộ sưu tập cổ vật; Cuộc sống của ngư dân biển và cảng biển; Đà Nẵng trước năm 1975; Đà Nẵng trong thời kì hội nhập và phát triển; Các làng nghề thủ công truyền thống;...

Đi lên trên tầng hai bạn sẽ thấy chủ đề của tầng này là lịch sử chiến tranh. Các chuyên đề có thể kể đến tiêu biểu như: Đà Nẵng mở đầu mặt trận chống thực dân Pháp 1858 - 1860; Các phong trào yêu nước trước năm 1930; Kháng chiến chống Pháp, Mỹ. Đặc biệt các hiện vật ở đây đã được chọn lọc trưng bày lại từ các bộ sưu tập của Bảo tàng chứng tích chiến tranh trước đây. Gian trưng bày đã tái hiện lại hoàn hảo cuộc đấu tranh của nhân dân Quảng Nam - Đà Nẵng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ hào hùng của dân tộc ta. Bằng các tranh ảnh và hiện vật, một số sự kiện lịch sử nổi bật đã được thuật lại chi tiết, có thể kể đến như sự kiện quân Mỹ đổ bộ và xây dựng căn cứ hay những cuộc chiến đấu anh dũng của quân dân Đà Nẵng, những bằng chứng về tội ác của Đế quốc Mỹ trong cuộc chiến tranh Việt Nam.

Khu vực tầng ba là nơi tái hiện lại bức tranh sinh động về văn hóa Sa Huỳnh, Khảo cổ học và  dân tộc học Quảng Nam- Đà Nẵng. Gian bên phải chính là không gian trưng bày văn hóa của một số dân tộc thiểu số ở Quảng Nam như: dân tộc Cơ Tu, dân tộc Xơ Đăng, dân tộc Co, dân tộc Giẻ Triêng… mà chủ yếu là dân tộc Cơ Tu - đại diện tiêu biểu cho văn hóa của các tộc người nơi đây. Khi tham quan ở gian này, người xem được trực tiếp khám phá đời sống hàng ngày của các dân tộc thiểu số. Các hiện vật được trưng bày giúp người xem hình dung rõ nét nhất phong cách sống, nếp sống cũng như những phong tục hay như tư duy của con người đối với xã hội. Ấn tượng ban đầu được khắc họa bởi hai bức tượng đặt ở cổng làng của người Ca dong (thuộc dòng Xơ Đăng). Hai bức tượng dữ dằn được chế tác từ cây thuộc họ dương xỉ, trên tay cầm quạt, tay còn lại cầm roi nhằm xua đuổi tà ma đã thể hiện sự tôn nghiêm của con người đối với môi trường sống. Nếu với người dân tộc Kinh chúng ta cây đa, bến nước, sân đình là biểu tượng đặc trưng thì đối với người Ca dong, thứ hiện hữu trong tâm thức họ trước hết chính là hai bức tượng gỗ này.

Bảo tàng Đà Nẵng được trang bị đầy đủ những phương tiện trưng bày, thiết bị nghe nhìn và hệ thống chiếu sáng hiện đại, cùng đội ngũ hướng dẫn khách tham quan, đội ngũ thuyết minh được đào tạo bài bản, chuyên nghiệp. Nhờ vậy, ngoài những món hiện vật được trưng bày, bảo tàng còn thực hiện các cuộc trưng bày theo chuyên đề, cộng thêm chương trình mời nhân chứng kể chuyện lịch sử, nhằm giúp người xem có một hình dung rõ nhất về lịch sử của thành phố Đà Nẵng. Đặc biệt, Bảo tàng còn phối hợp với nhiều trường học để tổ chức các chương trình học tập ngoại khóa, vui chơi giải trí cho các em học sinh vừa vui chơi vừa học hỏi được thêm những kiến thức bổ ích, hay là những buổi hướng dẫn học sinh tham gia chăm sóc, bảo vệ và trồng cây lưu niệm tại di tích Thành Điện Hải, qua đó giáo dục cho các em bài học về ý thức, trách nhiệm trong việc giữ gìn các giá trị của di tích lịch sử, văn hóa mà cha ông ta đã để lại.

Có thể thấy rằng, Bảo tàng Đà Nẵng không chỉ đơn giản là một nơi lưu giữ, tôn vinh các giá trị văn hóa của dân tộc mà còn là một địa chỉ giúp cho những người tham quan hiểu rõ hơn quá trình hình thành, phát triển và đấu tranh của nhân dân thành phố Đà Nẵng.